Newyddion

23 Mawrth 2021

Prosiect cenedlaethol i ddatblygu adnoddau digidol Cymraeg

23 Mawrth 2021
Mae prosiect arloesol dan arweiniad y Coleg Cymraeg Cenedlaethol yn dod â phrifysgolion ar draws Cymru ynghyd i greu deunyddiau dysgu digidol newydd sbon i gefnogi myfyrwyr ledled Cymru sy’n astudio trwy gyfrwng y Gymraeg.

Yn ôl un academydd o Brifysgol Bangor, mae gan y prosiect, a ariennir gan Gronfa Adfer a Buddsoddi Cyngor Cyllido Addysg Uwch Cymru (CCAUC), y potensial i gynyddu’r ddarpariaeth cyfrwng Cymraeg sydd ar gael i fyfyrwyr Cymru.

Cydweithiodd y Coleg Cymraeg â Rhwydwaith Dysgu ac Addysgu Prifysgolion Cymru i gyflwyno cais cydweithredol i CCAUC am £2,730,000, i ddiogelu’r ddarpariaeth ddigidol gyfredol. Fel rhan o’r cais roedd y Coleg wedi adnabod yr angen am adnoddau digidol Cymraeg i gefnogi myfyrwyr sy’n astudio drwy gyfrwng y Gymraeg ac ym mis Rhagfyr clustnodwyd £420,000 i ddatblygu’r prosiect adnoddau dan arweiniad y Coleg.

Yn ôl Dr Cynog Prys sy’n ddarlithydd mewn Cymdeithaseg a Pholisi Cymdeithasol ym Mhrifysgol Bangor ac yn rhan o’r tîm cenedlaethol sy’n arwain ar y prosiect: “Mae gan y pecynnau newydd botensial i gynyddu’r ddarpariaeth Gymraeg sydd ar gael i fyfyrwyr Cymru, a hefyd i gynyddu’r stôr o ddeunyddiau addysgu Cymraeg sydd ar gael i ddarlithwyr eu defnyddio. 

Mae’r pandemig Covid-19 wedi amlygu pa mor bwysig yw cael adnoddau digidol wrth ddysgu ac addysgu, yn enwedig wrth i ni gyd symud i ddysgu ac addysgu o gartref. Bydd y cynllun cyffrous hwn yn creu adnoddau arbenigol a chwbl unigryw ar gyfer dysgu nifer o bynciau poblogaidd drwy gyfrwng y Gymraeg, o Wyddorau Chwaraeon i Wyddorau Cymdeithas. Ond bydd gan yr adnoddau ddefnydd gwirioneddol y tu hwnt i ddiwedd y pandemig Covid-19, wrth i ni ddatblygu modelau dysgu ac addysgu newydd i’r gymuned academaidd yng Nghymru.”

Ar ôl ymgynghori â’r prifysgolion, penderfynwyd ar bum pwnc blaenoriaeth sef: Astudiaethau Busnes; Seicoleg; Gwyddorau Cymdeithas; y Gyfraith; a Gwyddorau Chwaraeon.

Dywedodd Dr Ioan Matthews, Prif Weithredwr y Coleg Cymraeg Cenedlaethol: Yn dilyn cyhoeddi’r cyfnod clo yn mis Mawrth 2020 aeth y Coleg ati i ymgynghori gyda phrifysgolion i ddeall pa gefnogaeth oedd ei hangen arnynt er mwyn parhau i gynnig darpariaeth Cymraeg ar-lein o safon, ac mae’r prosiect hwn yn ben llanw i’r gwaith hwnnw. Ryn ni’n ddiolchgar iawn i’r Athro Claire Taylor o Brifysgol Glyndŵr, Wrecsam, am arwain ar y cais cyllido ar ran Rhwydwaith Dysgu ac Addysgu Prifysgolion Cymru ac wrth gwrs i’r CCAUC am gytuno bod y cais yn un oedd yn deilwng o gefnogaeth ariannol.

“O ganlyniad i’r prosiect bydd myfyrwyr Cymraeg yn gallu manteisio ar arbenigeddau staff academaidd o brifysgolion ledled Cymru; yn gallu manteisio ar sesiynau anghydamserol Cymraeg sydd wedi’u creu gan staff o brifysgolion eraill, yn ogystal â manteisio ar drafodaeth a mewnbwn rhagor o fyfyrwyr. Bydd hyn o gymorth yn arbennig i fyfyrwyr mewn adrannau lle y mae’r niferoedd sy’n dilyn modiwl drwy gyfrwng y Gymraeg yn gymharol fach. Ryn ni hefyd yn obeithiol y bydd y prosiect yn arwain at fyfyrwyr yn cael cyfle na fyddai’n bodoli fel arall i astudio rhan o fodiwl drwy gyfrwng y Gymraeg, ac o bosib, i astudio modiwl cyfan a ellid ei greu a’i gyflwyno am y tro cyntaf drwy’r prosiect hwn.”

Yn ôl yr Athro Claire Taylor, Dirprwy i’r Is-Ganghellor ym Mhrifysgol Wrecsam Glyndŵr ac arweinydd y prosiect ar ran Rhwydwaith Dysgu ac Addysgu Prifysgolion Cymru: “Mae hon yn fenter genedlaethol sylweddol sy'n dangos awydd cryf i weithio ar y cyd rhwng prifysgolion Cymru a phartneriaid allweddol, yr Asiantaeth Sicrhau Ansawdd, UCMC a'r Coleg Cymraeg, a hynny mewn ffordd hirdymor fydd yn cael effaith. Mae aelodau Rhwydwaith Dysgu ac Addysgu Prifysgolion Cymru wedi ymrwymo i gael gwerth traws-sector o'r gwaith yma fydd yn cael ei gynnal y tu hwnt i gerrig milltir cychwynnol y prosiect, ac yn edrych ymlaen at nodi cyfleoedd pellach ar gyfer cydweithio a fydd o fudd i brofiad y myfyrwyr wrth symud ymlaen.

“Bydd yr arian ar gyfer swyddi presennol a newydd yn galluogi prifysgolion i wthio ffiniau dysgu digidol drwy barhau i feithrin capasiti a gallu, gan adeiladu ar y gwaith rhagorol sydd ar y gweill eisoes. Yn benodol mewn perthynas ag elfennau cyfrwng Cymraeg y prosiect, bydd y gwaith o ddatblygu set o ddeunyddiau dysgu cyfunol yn cael ei gefnogi wedyn gan gymuned y Coleg Cymraeg o staff academaidd, rhwydweithiau pwnc a seilwaith technoleg dysgu. Bydd y prosiect hefyd yn nodi arbenigedd penodol pellach ym mhob prifysgol ac yn dod â'r arbenigedd hwnnw ynghyd er budd dysgwyr cyfrwng Cymraeg.”

Nod y prosiect yw creu pecynnau dysgu anghydamserol, gan gynnwys darlithoedd fideo, pecynnau darllen a chynnwys rhyngweithiol o’r safon uchaf i fyfyrwyr Cymraeg eu hiaith i’w defnyddio, lle bynnag yng Nghymru y maent yn astudio. Bydd creu'r pecynnau hefyd yn darparu cyfleoedd i academyddion o brifysgolion Cymru i gydweithio ar greu cynnwys a all gael ei ddefnyddio ar draws y sefydliadau hynny, hyd yn oed ar ôl dychwelyd i’r ystafelloedd dosbarth.

Yn sgil derbyn y cyllid, mae'r Coleg wedi penodi dau Dechnolegydd E-ddysgu. Mae Bethan Wyn Jones a Siân Edwardson-Williams wedi cael eu secondio o Uned Gwasanaethau Technoleg Gwybodaeth Prifysgol Bangor hyd at ddiwedd y flwyddyn.

Meddai Dr Matthews: “Mae Bethan a Siân yn brofiadol iawn ym maes datblygu adnoddau digidol ar gyfer myfyrwyr addysg uwch, ac rydym yn ffyddiog y byddant yn darparu arweiniad technegol arbenigol a hyfforddiant i'r pum tîm prosiect sy'n creu'r deunyddiau, ac yn cefnogi’r staff academaidd hyn i greu, pecynnu a llwyfannu’r adnoddau.” 

Mae’r timoedd prosiect ar hyn o bryd yn cynllunio a drafftio cynnwys yr adnoddau, mewn ymgynghoriad â’r technolegwyr e-ddysgu, ac anelir at gyhoeddi’r adnoddau digidol cyntaf erbyn mis Gorffennaf.

Prosiect cenedlaethol i ddatblygu adnoddau digidol Cymraeg